ASUS Prime Z790-P D4 یا MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4؛ کدام مادربرد Z790 ارزش خرید بیشتری دارد؟
مادربرد ASUS Prime Z790-P D4 و MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 هر دو برای پردازنده های نسل 12، 13 و 14 اینتل با سوکت LGA1700 طراحی شده اند و از چیپست رده بالای Intel Z790 استفاده می کنند. پشتیبانی از حافظه DDR4 باعث شده هر دو مدل برای کاربرانی جذاب باشند که قصد دارند هزینه ارتقا به DDR5 را کاهش دهند یا از کیت رم DDR4 فعلی خود استفاده کنند. با این حال، تفاوت این دو مادربرد فقط به تعداد درگاه ها محدود نمی شود؛ امکانات ارتباطی، مدار تغذیه، کیفیت صدا، تعداد اسلات های ذخیره سازی و قابلیت های بی سیم، انتخاب نهایی را تغییر می دهند.
مقایسه کلی ASUS Prime Z790-P D4 و MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4
ASUS Prime Z790-P D4 یک مادربرد ATX با ابعاد حدود 30.5 در 23.4 سانتی متر است که از 4 اسلات رم DDR4، حداکثر 128GB حافظه و فرکانس اورکلاک تا 5333 پشتیبانی می کند. در مقابل، MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 نیز فرم فاکتور ATX دارد، اما طبق مشخصات رسمی MSI ظرفیت حافظه آن تا 256GB اعلام شده و از فرکانس DDR4 تا 5333 به صورت اورکلاک پشتیبانی می کند. در استفاده عادی، تفاوت ظرفیت 128GB و 256GB برای بیشتر کاربران محسوس نیست، اما برای رندرینگ سنگین، ماشین مجازی و پروژه های حرفه ای اهمیت پیدا می کند.
پردازنده و مدار تغذیه؛ برتری MSI برای پردازنده های پرمصرف
هر دو مادربرد از پردازنده های Intel Core نسل 12، 13 و 14 و همچنین برخی مدل های Pentium Gold و Celeron پشتیبانی می کنند. چیپست Z790 امکان اورکلاک پردازنده های سری K، تنظیمات پیشرفته توان و استفاده از پروفایل XMP را فراهم می کند. ASUS Prime Z790-P D4 به مدار تغذیه 14+1 فاز مجهز شده و برای استفاده روزمره، گیمینگ و پردازنده هایی مانند Core i5 و Core i7 عملکرد مناسبی دارد. MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 از مدار تغذیه قدرتمندتر با 16 فاز 90A برای هسته های پردازنده استفاده می کند و دو کانکتور 8 پین EPS دارد. این ترکیب، همراه با هیت سینک های بزرگ VRM، برای پردازنده های پرمصرفی مانند Core i9 مناسب تر است و در بارهای طولانی یا اورکلاک سنگین حاشیه اطمینان بیشتری ایجاد می کند. انتخاب هر مدل برای Core i9 نیازمند استفاده از خنک کننده قوی و کیس دارای گردش هوای مناسب است.
پشتیبانی از رم DDR4 و تاثیر آن بر هزینه خرید
هر دو مادربرد از معماری حافظه دو کاناله، رم DDR4 بدون بافر و پروفایل Intel XMP پشتیبانی می کنند. ASUS از فناوری OptiMem II بهره می برد و حداکثر ظرفیت رسمی آن 128GB است. MSI ظرفیت رسمی 256GB را ارائه می دهد و در چیدمان های مختلف رم، فرکانس های متفاوتی تا محدوده 5333 را پشتیبانی می کند. برای گیمینگ، ترکیب دو ماژول DDR4 با ظرفیت و فرکانس مناسب معمولا انتخاب بهتری از پر کردن هر 4 اسلات است؛ زیرا فشار کمتری به کنترلر حافظه وارد می کند و شانس پایداری XMP افزایش می یابد. از نظر هزینه، هر دو مادربرد در صورت وجود رم DDR4 می توانند نسبت به پلتفرم DDR5 صرفه جویی قابل توجهی ایجاد کنند.
اسلات PCIe و کارت گرافیک
هر دو مدل یک اسلات اصلی PCIe 5.0 x16 برای کارت گرافیک دارند که مستقیما از پردازنده تغذیه می شود. ASUS Prime Z790-P D4 در بخش توسعه انعطاف بیشتری دارد و علاوه بر اسلات اصلی، 3 اسلات PCIe 4.0 با حالت x4 و یک اسلات PCIe 3.0 x1 ارائه می کند. MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 یک اسلات PCIe 4.0 x4 و یک اسلات PCIe 3.0 x1 در اختیار کاربر می گذارد. بنابراین برای نصب چند کارت توسعه، کارت کپچر، کارت صدا یا کنترلرهای ذخیره سازی، ASUS گزینه بازتری است؛ اما در یک سیستم گیمینگ تک کارت گرافیک، تفاوت عملکردی محسوسی میان این دو وجود ندارد.
فضای ذخیره سازی؛ ظرفیت بیشتر و انعطاف بالاتر در MSI
ASUS Prime Z790-P D4 به 3 اسلات M.2 مجهز است. دو اسلات از PCIe 4.0 x4 پشتیبانی می کنند و اسلات سوم علاوه بر PCIe 4.0 x4، امکان استفاده از SSDهای M.2 SATA را نیز دارد. این مادربرد 4 درگاه SATA 6Gb/s ارائه می دهد و از قابلیت های RAID اینتل پشتیبانی می کند. MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 چهار اسلات M.2 دارد که همگی از PCIe 4.0 x4 پشتیبانی می کنند و یکی از آنها با SSDهای SATA نیز سازگار است. تعداد درگاه های SATA در MSI به 7 عدد می رسد. در نتیجه، MSI برای کاربری که چند SSD NVMe، هارد دیسک یا آرایه ذخیره سازی دارد، انتخاب کامل تری است. نکته مهم این است که در هر دو مدل اسلات M.2 نسل 5 وجود ندارد؛ بنابراین برای استفاده از SSDهای PCIe 5.0 باید سراغ مادربرد دیگری بروید.
شبکه، Wi-Fi و بلوتوث
هر دو مادربرد به شبکه کابلی Realtek یا Intel با سرعت 2.5Gb مجهز هستند و برای اینترنت پرسرعت، شبکه محلی و انتقال فایل عملکرد مناسبی دارند. تفاوت مهم در بخش ارتباط بی سیم دیده می شود. MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 به صورت پیش فرض Wi-Fi 6E و Bluetooth 5.3 دارد و از باندهای 2.4GHz، 5GHz و 6GHz با پهنای باند 160MHz پشتیبانی می کند. ASUS Prime Z790-P D4 فاقد Wi-Fi و بلوتوث داخلی است و فقط یک محل M.2 Key E برای نصب ماژول بی سیم جداگانه دارد. بنابراین اگر اتصال بی سیم برای شما ضروری است، MSI ارزش خرید بالاتری دارد و هزینه خرید کارت شبکه جداگانه را حذف می کند. دسترسی به باند 6GHz در Wi-Fi 6E به پشتیبانی روتر، سیستم عامل و مقررات محل استفاده نیز وابسته است.
درگاه های USB و امکانات پنل پشتی
ASUS در پنل پشتی 8 درگاه USB شامل یک USB 3.2 Gen 2x2 Type-C با سرعت 20Gbps، یک USB 3.2 Gen 2 Type-A با سرعت 10Gbps، دو USB 3.2 Gen 1 و چهار USB 2.0 ارائه می دهد. در بخش داخلی نیز هدر USB Type-C نسل 2 و هدرهای USB نسل 1 و USB 2.0 وجود دارد. MSI پنل پشتی کامل تری دارد و شامل درگاه USB 3.2 Gen 2x2 Type-C با سرعت 20Gbps، چند درگاه USB 3.2 Gen 2 با سرعت 10Gbps و چند درگاه USB 3.2 Gen 1 با سرعت 5Gbps است. USB Type-C داخلی 10Gbps نیز برای اتصال پنل جلویی کیس در نظر گرفته شده است. دکمه های Clear CMOS و Flash BIOS در پنل پشتی MSI از مزیت های کاربردی آن برای عیب یابی و به روزرسانی BIOS هستند؛ ASUS بیشتر بر قابلیت های نرم افزاری و طراحی ساده تر پنل تمرکز کرده است.
کیفیت صدا و خروجی تصویر
ASUS Prime Z790-P D4 از کدک صوتی Realtek 7.1 با پشتیبانی از صدای 24-bit/192kHz، لایه های جداگانه صوتی، خازن های صوتی و محافظت در برابر نویز استفاده می کند. MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 به کدک پیشرفته تر Realtek ALC4080 مجهز است و از صدای 32-bit/384kHz در خروجی پنل جلویی و خروجی S/PDIF پشتیبانی می کند. برای استفاده معمولی با هدفون یا اسپیکرهای استاندارد، هر دو مدل کیفیت مناسبی دارند؛ اما برای هدفون های حرفه ای، تجهیزات صوتی بهتر و خروجی دیجیتال، MSI انتخاب کامل تری محسوب می شود. هر دو مادربرد خروجی HDMI 2.1 و DisplayPort دارند و در صورت استفاده از پردازنده دارای گرافیک مجتمع، خروجی تصویر تا وضوح 4K در نرخ 60Hz قابل استفاده است.
خنک سازی، عیب یابی و امکانات نصب
هر دو مادربرد هیت سینک برای بخش VRM و اسلات های M.2 دارند و از هدرهای متعدد فن و پمپ خنک کننده پشتیبانی می کنند. ASUS سه هدر فن کیس، هدر فن پردازنده، هدر فن اضافی پردازنده و هدر پمپ AIO دارد. MSI با 6 هدر فن سیستم، هدر اختصاصی فن پردازنده و هدر پمپ، برای کیس های مجهز به چند فن و خنک کننده آبی انعطاف بیشتری ارائه می دهد. MSI همچنین از EZ M.2 Clip برای نصب ساده تر SSD و EZ Debug LED برای بررسی خطاهای سخت افزاری بهره می برد. ASUS در مقابل امکاناتی مانند Q-LED، Q-Slot، Q-DIMM، BIOS FlashBack و هدر Thunderbolt را ارائه می کند و به قابلیت های DIY و مدیریت فن از طریق نرم افزار Armoury Crate توجه بیشتری دارد.
کدام مادربرد برای گیمینگ مناسب تر است؟
در یک سیستم گیمینگ با پردازنده و کارت گرافیک یکسان، تفاوت نرخ فریم میان ASUS Prime Z790-P D4 و MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 معمولا ناچیز است؛ زیرا عملکرد بازی بیشتر به کارت گرافیک، پردازنده و تنظیمات رم وابسته است. با این حال، MSI به دلیل مدار تغذیه قوی تر، Wi-Fi 6E داخلی، صدای بهتر، 4 اسلات M.2 و USBهای بیشتر، برای یک سیستم گیمینگ رده بالا انتخاب کامل تری است. ASUS زمانی منطقی تر می شود که قیمت آن به شکل محسوسی پایین تر باشد، به Wi-Fi داخلی نیاز نداشته باشید و تعداد 3 اسلات M.2 و 4 درگاه SATA برایتان کافی باشد.
کدام مدل برای ارتقا و استفاده حرفه ای مناسب تر است؟
برای تدوین ویدئو، رندرینگ، تولید محتوا، ماشین مجازی و کار با چند حافظه ذخیره سازی، MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 برتری مشخصی دارد. ظرفیت رم رسمی بالاتر، مدار تغذیه قدرتمندتر، تعداد بیشتر M.2 و SATA، صدای بهتر، شبکه بی سیم داخلی و امکانات عیب یابی، ارزش آن را در سیستم های حرفه ای افزایش می دهد. ASUS Prime Z790-P D4 همچنان برای ایستگاه کاری اقتصادی و سیستم هایی که به چند درگاه ذخیره سازی محدود نیاز دارند مناسب است و وجود اسلات های توسعه بیشتر می تواند در برخی سناریوهای خاص به نفع آن باشد.
سوالات متداول:
آیا ASUS Prime Z790-P D4 از پردازنده های نسل 14 اینتل پشتیبانی می کند؟
بله، این مادربرد از پردازنده های نسل 12، 13 و 14 اینتل با سوکت LGA1700 پشتیبانی می کند. برای برخی پردازنده های نسل 14 ممکن است به نسخه مناسب BIOS نیاز باشد.
آیا MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 از رم DDR5 پشتیبانی می کند؟
خیر، نسخه DDR4 فقط با حافظه DDR4 سازگار است و امکان نصب رم DDR5 روی آن وجود ندارد. نسخه DDR5 این مادربرد مدل جداگانه ای است.
آیا ASUS Prime Z790-P D4 وای فای داخلی دارد؟
خیر، مدل Prime Z790-P D4 فاقد Wi-Fi و بلوتوث داخلی است. برای اتصال بی سیم باید ماژول M.2 Key E یا دانگل جداگانه تهیه شود.
کدام مادربرد برای Core i9 مناسب تر است؟
MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 به دلیل مدار تغذیه 16 فاز 90A و هیت سینک های بزرگ VRM گزینه مناسب تری برای Core i9 و بارهای پردازشی طولانی است؛ البته استفاده از خنک کننده قدرتمند و تهویه مناسب کیس ضروری است.
آیا هر دو مادربرد از SSD PCIe 5.0 پشتیبانی می کنند؟
خیر، اسلات های M.2 هر دو مادربرد حداکثر از PCIe 4.0 x4 پشتیبانی می کنند. پشتیبانی از PCIe 5.0 در هر دو مدل به اسلات اصلی کارت گرافیک مربوط می شود.
برای خرید اقتصادی کدام مدل بهتر است؟
اگر Wi-Fi، تعداد زیاد اسلات M.2 و درگاه های USB پیشرفته برای شما ضروری نیست، ASUS Prime Z790-P D4 در صورت قیمت پایین تر انتخاب اقتصادی مناسبی است. اگر اختلاف قیمت منطقی باشد، MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 امکانات کامل تر و ارزش خرید بالاتری ارائه می دهد.
جمع بندی نهایی
ASUS Prime Z790-P D4 و MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 هر دو مادربردهای توانمند Z790 برای استفاده از رم DDR4 و پردازنده های قدرتمند اینتل هستند. ASUS با قیمت احتمالا پایین تر، اسلات های توسعه بیشتر و طراحی ساده تر، برای سیستم گیمینگ اقتصادی و کاربرانی که شبکه بی سیم نیاز ندارند گزینه قابل قبولی است. MSI در بیشتر بخش های مهم مانند مدار تغذیه، تعداد حافظه های M.2 و SATA، Wi-Fi 6E، بلوتوث 5.3، کیفیت صدا، درگاه های USB و امکانات عیب یابی برتری دارد. در نتیجه، انتخاب پیشنهادی برای بیشتر خریداران آگاه MSI MAG Z790 Tomahawk WiFi DDR4 است؛ مگر اینکه ASUS Prime Z790-P D4 با اختلاف قیمت قابل توجه عرضه شود یا به اسلات های توسعه بیشتر آن نیاز داشته باشید.