مقایسه مادربرد ASUS ROG Strix Z790-E Gaming WiFi و MSI MPG Z790 Carbon WiFi
مادربردهای ASUS ROG Strix Z790-E Gaming WiFi و MSI MPG Z790 Carbon WiFi از گزینه های رده بالای پلتفرم Intel Z790 هستند و برای پردازنده های نسل 12، 13 و 14 اینتل با سوکت LGA1700 طراحی شده اند. هر دو محصول از حافظه DDR5، رابط PCIe 5.0، شبکه 2.5GbE، Wi-Fi 6E و پنج اسلات M.2 پشتیبانی می کنند؛ بنابراین تفاوت اصلی آنها در ظرفیت حافظه، چیدمان خطوط PCIe، تعداد درگاه های SATA، امکانات USB، طراحی مدار تغذیه و قابلیت های نصب و عیب یابی دیده می شود. مشخصات رسمی ایسوس در صفحه محصول ASUS و اطلاعات رسمی ام اس آی در صفحه مشخصات MSI مبنای این مقایسه هستند.
طراحی، چیپست و سازگاری پردازنده
هر دو مادربرد از چیپست Intel Z790 و فرم فاکتور ATX استفاده می کنند و برای سیستم های گیمینگ قدرتمند، تولید محتوا و اورکلاک مناسب هستند. پشتیبانی از پردازنده های Intel Core نسل 12، 13 و 14، به همراه پردازنده های Pentium Gold و Celeron، امکان انتخاب گسترده ای را فراهم می کند. در استفاده عادی، تفاوت محسوسی در عملکرد پردازنده میان این دو مدل وجود ندارد و کیفیت تنظیمات BIOS، خنک کننده پردازنده و توانایی خود پردازنده تاثیر بیشتری بر نتیجه نهایی دارند.
مقایسه مدار تغذیه و توانایی اورکلاک
ایسوس ROG Strix Z790-E Gaming WiFi به مدار تغذیه 18+1 مرحله ای مجهز شده است و از هیت سینک های بزرگ برای کنترل حرارت VRM بهره می برد. در مقابل، MSI MPG Z790 Carbon WiFi از طراحی مستقیم 19+1+1 مرحله ای با Smart Power Stage های 105A، دو کانکتور برق پردازنده و PCB هشت لایه با مس ضخیم 2oz استفاده می کند. روی کاغذ، Carbon در تعداد فازهای تغذیه و ظرفیت اعلام شده مدار VRM برتری دارد، اما این تفاوت در عملکرد روزمره یا بازی به تنهایی به معنی افزایش نرخ فریم نیست. هر دو مدل برای پردازنده های رده بالای Core i7 و Core i9 مناسب هستند، البته استفاده از منبع تغذیه با کیفیت و خنک کننده قدرتمند ضروری است.
پشتیبانی از حافظه DDR5
هر دو مادربرد چهار اسلات DIMM و معماری حافظه دو کاناله دارند. ROG Strix Z790-E طبق مشخصات رسمی تا 192GB حافظه DDR5 و فرکانس 7800+ مگاهرتز در حالت اورکلاک را پشتیبانی می کند. Carbon ظرفیت بالاتر 256GB را ارائه می دهد و حداکثر فرکانس اعلام شده آن 7600+ مگاهرتز در حالت اورکلاک است. برای بیشتر کاربران، ظرفیت 64GB یا 128GB کافی است و اختلاف ظرفیت اسمی تنها در سیستم های کاری سنگین، ماشین های مجازی و پروژه های حرفه ای اهمیت بیشتری پیدا می کند. سرعت واقعی حافظه به مدل CPU، تعداد ماژول ها، نوع کیت و پایداری پروفایل XMP بستگی دارد.
اسلات PCIe و سازگاری با کارت گرافیک
هر دو مادربرد یک اسلات اصلی PCIe 5.0 x16 برای کارت گرافیک دارند. در مدل ایسوس، نصب SSD در اسلات M.2 متصل به پردازنده باعث می شود اسلات اصلی کارت گرافیک به حالت PCIe 5.0 x8 تغییر کند. در مدل MSI نیز نصب SSD در اسلات M.2 PCIe 5.0 همین محدودیت را ایجاد می کند و اسلات اصلی به Gen5 x8 می رسد. این موضوع برای کارت های گرافیک فعلی معمولا اثر عملی محدودی دارد، اما هنگام استفاده همزمان از SSD نسل 5 و کارت گرافیک بسیار قدرتمند باید در زمان مونتاژ در نظر گرفته شود. ایسوس دو اسلات PCIe 4.0 x16 با حالت x4 دارد، در حالی که MSI یک اسلات PCIe 4.0 x4 و یک اسلات PCIe 3.0 x1 ارائه می کند؛ بنابراین ROG Strix برای کارت های توسعه و تجهیزات جانبی حرفه ای انعطاف بیشتری دارد.
فضای ذخیره سازی M.2 و SATA
هر دو مادربرد پنج اسلات M.2 دارند و از SSD های NVMe پرسرعت پشتیبانی می کنند. در ASUS یک اسلات M.2 با رابط PCIe 5.0 x4 و چهار اسلات PCIe 4.0 وجود دارد. در MSI نیز یک اسلات PCIe 5.0 x4 و چهار اسلات PCIe 4.0 در نظر گرفته شده است. تفاوت مهم در تعداد درگاه های SATA است؛ ROG Strix Z790-E چهار درگاه SATA 6Gb/s دارد، اما MPG Z790 Carbon شش درگاه SATA 6Gb/s ارائه می دهد. بنابراین برای کاربری که چند هارد دیسک، SSD ساتا یا آرایه ذخیره سازی RAID استفاده می کند، MSI انتخاب کاربردی تری است. هر دو مدل از RAID برای فضای ذخیره سازی پشتیبانی می کنند.
درگاه های USB و امکانات پنل پشتی
ایسوس در پنل پشتی 12 درگاه USB شامل یک USB 3.2 Gen 2x2 Type-C، هفت درگاه USB 3.2 Gen 2 و چهار درگاه USB 3.2 Gen 1 دارد. همچنین هدر USB Type-C جلویی این مدل از شارژ سریع تا 30W پشتیبانی می کند. MSI در پنل پشتی دو USB 3.2 Gen 1 Type-A، شش USB 3.2 Gen 2 Type-A، یک USB 3.2 Gen 2 Type-C و یک USB 3.2 Gen 2x2 Type-C دارد و برای پنل جلویی نیز هدر USB Type-C با سرعت 20Gbps ارائه می دهد. در نتیجه، ایسوس از نظر تعداد کلی USB پشتی و قابلیت شارژ سریع پنل جلویی جذاب تر است و MSI ترکیب متنوعی از درگاه های پرسرعت Type-C و Type-A را ارائه می کند.
شبکه بی سیم، شبکه کابلی و صدا
هر دو مادربرد به کنترلر شبکه کابلی 2.5GbE، Wi-Fi 6E و Bluetooth 5.3 مجهز هستند و از باندهای 2.4GHz، 5GHz و 6GHz پشتیبانی می کنند. فعال بودن باند 6GHz به مقررات کشور و سازگاری روتر بستگی دارد. از نظر صوتی نیز هر دو مدل از کدک Realtek ALC4080 و صدای 7.1 کاناله پشتیبانی می کنند و خروجی نوری S/PDIF دارند. ایسوس امکانات SupremeFX، تقویت کننده Savitech و خروجی با نسبت سیگنال به نویز اعلام شده 120dB را ارائه می کند؛ MSI نیز مجموعه Audio Boost 5، تقویت کننده هدفون و طراحی ایزوله صوتی را در نظر گرفته است. برای بازی با هدست یا استفاده چندرسانه ای، هر دو گزینه مناسبی هستند و کیفیت نهایی به نوع هدفون و تنظیمات نرم افزاری نیز وابسته است.
قابلیت های نصب، BIOS و عیب یابی
ROG Strix Z790-E از دکمه های BIOS FlashBack و Clear CMOS، نشانگرهای Q-LED، سیستم Q-Release برای آزاد کردن کارت گرافیک و Q-Latch برای نصب بدون پیچ برخی SSD ها استفاده می کند. MSI MPG Z790 Carbon نیز به Flash BIOS، Clear CMOS، Smart Button، نمایشگر دو رقمی Debug Code و چراغ های EZ Debug مجهز است. نمایشگر Debug Code در MSI برای بررسی خطاهای هنگام راه اندازی اطلاعات دقیق تری در اختیار کاربر قرار می دهد، در حالی که ابزارهای Q-Design ایسوس روند نصب قطعات را ساده تر می کنند. هر دو محصول دارای شیلد پنل پشتی از پیش نصب شده و هیت سینک برای اسلات های M.2 هستند.
مقایسه ظاهری و انتخاب برای کاربری های مختلف
طراحی ROG Strix Z790-E بیشتر بر ظاهر گیمینگ، نورپردازی Aura Sync و امکانات نصب آسان تمرکز دارد و برای کیس هایی با قطعات متنوع و نورپردازی هماهنگ مناسب است. MPG Z790 Carbon ظاهر مشکی و کم زرق و برق تری دارد و با نورپردازی Mystic Light، مدار تغذیه قوی تر روی کاغذ، شش درگاه SATA و نمایشگر Debug Code برای سیستم های حرفه ای و قابل ارتقا جذاب است. برای گیمرهایی که تعداد زیادی درایو SATA یا ظرفیت رم 256GB نیاز ندارند، انتخاب میان این دو مدل بیشتر به قیمت، امکانات BIOS و سلیقه ظاهری وابسته است.
مزایا و محدودیت های ASUS ROG Strix Z790-E
مهم ترین مزایای ایسوس شامل تعداد بیشتر USB در پنل پشتی، هدر USB جلویی با شارژ 30W، دو اسلات PCIe 4.0 x16، رابط کاربری و ابزارهای نصب آسان ROG و پشتیبانی رسمی از حافظه تا 7800+ مگاهرتز است. چهار درگاه SATA و محدودیت تغییر اسلات کارت گرافیک به PCIe 5.0 x8 هنگام نصب SSD در اسلات M.2 متصل به CPU، مواردی هستند که باید پیش از خرید بررسی شوند.
مزایا و محدودیت های MSI MPG Z790 Carbon
MSI MPG Z790 Carbon WiFi با مدار تغذیه 19+1+1 مرحله ای، ظرفیت حافظه تا 256GB، شش درگاه SATA، PCB هشت لایه، خنک کننده گسترده M.2 و نمایشگر Debug Code گزینه ای قدرتمند برای سیستم های حرفه ای و قابل ارتقا است. در مقابل، تعداد و چیدمان اسلات های توسعه آن نسبت به ایسوس انعطاف کمتری دارد و حداکثر فرکانس رسمی حافظه آن اندکی پایین تر از مدل ایسوس اعلام شده است.
سوالات متداول:
آیا ASUS ROG Strix Z790-E بهتر از MSI MPG Z790 Carbon است؟
هیچ کدام در همه شرایط برنده مطلق نیستند. ASUS برای USB بیشتر، اسلات های توسعه متنوع تر و ابزارهای نصب آسان مناسب تر است و MSI برای مدار تغذیه قوی تر روی کاغذ، ظرفیت رم 256GB و شش درگاه SATA انتخاب کامل تری محسوب می شود.
هر دو مادربرد از پردازنده Intel Core i9 پشتیبانی می کنند؟
بله، هر دو مادربرد برای پردازنده های Intel Core نسل 12، 13 و 14 با سوکت LGA1700 طراحی شده اند و برای مدل های رده بالای Core i9 مناسب هستند. استفاده از خنک کننده و منبع تغذیه مناسب اهمیت زیادی دارد.
برای بازی کدام مادربرد انتخاب بهتری است؟
از نظر نرخ فریم، تفاوت تعیین کننده ای میان این دو مدل وجود ندارد و کارت گرافیک، پردازنده و تنظیمات بازی تاثیر بیشتری دارند. انتخاب نهایی باید بر اساس قیمت، امکانات اتصال و قابلیت ارتقا انجام شود.
آیا نصب SSD نسل 5 باعث کاهش پهنای باند کارت گرافیک می شود؟
در هر دو مادربرد، استفاده از اسلات M.2 متصل به خطوط پردازنده می تواند اسلات اصلی کارت گرافیک را به PCIe 5.0 x8 تغییر دهد. بهتر است دفترچه راهنما و نقشه خطوط PCIe پیش از نصب چند قطعه پرسرعت بررسی شود.
برای استفاده از 6 هارد SATA کدام مدل مناسب است؟
MSI MPG Z790 Carbon WiFi انتخاب مناسب تری است، زیرا شش درگاه SATA 6Gb/s دارد؛ ASUS ROG Strix Z790-E چهار درگاه SATA ارائه می کند.
جمع بندی
ASUS ROG Strix Z790-E Gaming WiFi و MSI MPG Z790 Carbon WiFi هر دو مادربردهای قدرتمند و مجهز برای سیستم های Intel رده بالا هستند. ایسوس با USB بیشتر، امکانات نصب آسان، اسلات های توسعه متنوع و پشتیبانی حافظه تا 7800+ مگاهرتز برتری دارد. MSI با مدار تغذیه 19+1+1 مرحله ای، ظرفیت رم 256GB، شش درگاه SATA و نمایشگر Debug Code برای کاربران حرفه ای و سیستم های دارای چند فضای ذخیره سازی جذاب تر است. در بازار ایران، پس از بررسی قیمت روز، گارانتی و موجودی، ASUS برای سیستم گیمینگ مجهز و MSI برای سیستم قابل ارتقا و ذخیره سازی گسترده انتخاب منطقی تری خواهد بود.